Lễ đón dâu: xin dâu, giờ đón, trình tự ở nhà gái và nhà trai cho đúng nếp và đúng giờ
Trả lời ngắn: Lễ đón dâu diễn ra sáng ngày cưới: nhà trai cử người mang trầu cau sang xin dâu trước, sau đó đoàn đón dâu đến nhà gái, cô dâu chú rể làm lễ gia tiên, chào bố mẹ, rồi nhà gái đưa dâu về nhà trai. Ở nhà trai, đôi trẻ làm lễ gia tiên và ra mắt họ hàng. Giờ đón dâu nhiều nhà xem theo tuổi, nhưng điều quyết định là đúng hẹn với nhà gái và có người phụ trách giờ giấc cho cả đoàn.
Lễ xin dâu là gì
Trước giờ đón dâu khoảng nửa tiếng tới một tiếng, nhà trai cử một hai người, thường là mẹ chú rể và một người họ hàng, mang trầu cau, rượu sang nhà gái báo trước đoàn sắp đến và xin phép đón dâu. Đây là phép lịch sự để nhà gái chuẩn bị.
Ở nhiều nơi miền Bắc, lễ xin dâu được giữ khá kỹ; miền Nam ít gặp hơn. Nhà nào không làm lễ xin dâu thì một cuộc gọi báo trước của người đại diện cũng là cách thay thế lịch sự.
Đoàn đón dâu gồm ai
Đoàn đón dâu thường có chú rể, bố chú rể hoặc người đại diện, phù rể, họ hàng thân thiết, bạn bè. Có nơi mẹ chú rể không đi đón dâu theo quan niệm cũ, ở nhà chuẩn bị đón con dâu. Nhiều gia đình ngày nay mẹ chú rể vẫn đi, không ai coi là sai.
Số người trong đoàn nhiều nơi giữ số lẻ hoặc số chẵn theo nếp địa phương. Quan trọng hơn là đủ chỗ trên xe, đủ chỗ ngồi ở nhà gái, và có một người phụ trách điều phối.
Xem giờ đón dâu
Nhiều gia đình nhờ người xem giờ đón dâu, giờ đưa dâu, giờ cô dâu bước vào nhà trai theo tuổi đôi trẻ. Có nhà không xem, chỉ chọn giờ thuận tiện. Khi đã định giờ, nên tính ngược thời gian di chuyển, trang điểm, chụp ảnh để không trễ.
| Mốc | Việc cần xong |
|---|---|
| Trước 2–3 giờ | Cô dâu trang điểm, chú rể chuẩn bị, xe hoa sẵn sàng |
| Trước 1 giờ | Lễ xin dâu |
| Đúng giờ hẹn | Đoàn nhà trai có mặt ở nhà gái |
| Sau 30–60 phút | Lễ gia tiên xong, xuất phát đưa dâu |
| Giờ đã định | Cô dâu bước vào nhà trai |
Lễ gia tiên ở nhà gái
Khi đoàn nhà trai đến, đại diện hai bên chào hỏi, nhà trai xin phép đón dâu. Cô dâu được mẹ hoặc người thân dẫn ra. Cô dâu chú rể cùng thắp hương trước bàn thờ tổ tiên nhà gái, vái lạy theo nếp gia đình, báo cáo với tổ tiên việc trọng đại.
Sau đó đôi trẻ chào bố mẹ cô dâu, cảm ơn công sinh thành. Bố mẹ cô dâu dặn dò và trao quà như trang sức, của hồi môn. Đây thường là lúc xúc động nhất của buổi sáng.
Trao quà và của hồi môn
Bố mẹ, họ hàng nhà gái thường trao cho cô dâu quà cưới như vàng, trang sức, tiền mặt, gọi chung là của hồi môn, mong con gái có vốn liếng khi về nhà chồng. Việc trao quà nhiều nơi làm công khai trước họ hàng, có nhà làm riêng.
Của hồi môn không phải nghĩa vụ và không nên so sánh giữa các gia đình. Đây là tấm lòng của bố mẹ, nhiều hay ít tùy hoàn cảnh.
Đưa dâu về nhà trai
Sau lễ gia tiên, nhà gái cử một số người đi đưa dâu, thường gồm đại diện họ hàng, phù dâu, bạn bè thân. Bố mẹ cô dâu theo nếp cũ nhiều nơi không đi đưa dâu, nhưng ngày nay nhiều gia đình vẫn đi cùng tới nhà trai hoặc tới thẳng tiệc cưới.
Trên đường đi, xe hoa đi trước, các xe khác theo sau. Có nơi giữ tục rải tiền lẻ, rắc muối gạo dọc đường, nay ít gặp hơn.
Lễ ở nhà trai
Khi đến nhà trai, cô dâu bước vào nhà đúng giờ đã định nếu có xem. Mẹ chồng ra đón, có nơi mẹ chồng tạm tránh mặt khi cô dâu vào cổng theo quan niệm cũ để tránh "đối đầu", rồi ra sau. Đôi trẻ làm lễ gia tiên nhà trai, chào bố mẹ, họ hàng.
Nhà trai cũng có thể trao quà cho cô dâu như lời chào đón. Sau lễ, mọi người dùng trà, bánh, rồi chuẩn bị cho tiệc cưới.
Lễ tơ hồng ở miền Nam
Ở nhiều gia đình miền Nam, trước lễ gia tiên có lễ cúng tơ hồng, dâng lễ lên ông Tơ bà Nguyệt, hai vị se duyên trong tín ngưỡng dân gian, cảm ơn đã kết duyên cho đôi trẻ. Lễ vật thường có trầu cau, hoa quả, chè xôi.
Miền Bắc ít gặp lễ này hơn. Nếu gia đình hai bên khác vùng, có thể hỏi nhau trước xem có giữ lễ tơ hồng không để chuẩn bị.
Phân việc trong buổi sáng cưới
Sáng ngày cưới rất dễ rối nếu không phân việc. Nên có:
- Một người giữ giờ cho cả đoàn
- Một người lo xe, chỗ đỗ, liên lạc tài xế
- Một người giữ lễ vật, phong bao lì xì
- Một người phụ trách nhà gái, một người phụ trách nhà trai
- Một người liên lạc với nhà hàng nếu có tiệc ngay sau
Danh sách số điện thoại của các đầu mối nên gửi trước cho mọi người.
Đi xa và an toàn đường dài
Đón dâu ở tỉnh xa cần tính cả thời gian nghỉ dọc đường. Tài xế xe hoa và các xe trong đoàn không uống rượu bia trước và trong buổi đón dâu. Không chở quá số người cho phép, nhất là trên xe khách thuê.
Nếu đường quá xa, nhiều gia đình đặt nhà nghỉ gần nhà gái từ hôm trước để buổi sáng không vội. Một buổi đón dâu đúng giờ, an toàn là món quà tốt nhất cho đôi trẻ.
Đồ chuẩn bị cho phòng cưới
Phòng cưới ở nhà trai thường được trang hoàng từ hôm trước: giường mới, chữ hỷ, hoa tươi, đèn nến. Có nhà nhờ một người vợ chồng hạnh phúc, con cái đủ đầy trải giường cho đôi trẻ theo quan niệm lấy may.
Nhiều gia đình bày thêm cặp vật phẩm tượng trưng đôi lứa trong phòng cưới; nếu muốn có thể xem các món vật phẩm may mắn cho phòng cưới, chọn món nhỏ gọn, không chiếm chỗ.
Chặn cổng, xin dâu vui vẻ
Nhiều nơi có tục bạn bè cô dâu chặn cổng, đòi chú rể trả lời câu hỏi hoặc "nộp" phong bao mới cho vào. Đây là trò vui làm không khí rộn ràng, nhưng nên giữ ngắn gọn, vài phút là đủ, không làm đoàn nhà trai lỡ giờ.
Nhà trai chuẩn bị sẵn ít phong bao nhỏ, phù rể lanh lợi xử lý cho nhanh. Bạn bè cô dâu cũng nên biết dừng đúng lúc, nhất là khi có người lớn tuổi đứng chờ ngoài nắng.
Ở một số vùng nông thôn còn tục giăng dây chặn đường đoàn rước dâu, trẻ con trong xóm đòi kẹo bánh. Nhà trai nên mang theo túi kẹo nhỏ, vui vẻ chia cho các cháu; đây là cách cả xóm cùng chung vui với đám cưới, không nên coi là phiền phức.
Khi có chuyện ngoài dự kiến
Tắc đường, mưa bão, người ốm đột xuất là những chuyện có thể xảy ra. Gia đình nên thống nhất trước: nếu trễ giờ đã xem thì làm gì. Nhiều người xem ngày cũng cho một khung giờ thay vì một phút chính xác.
Không nên vì sợ "lỡ giờ" mà phóng xe nhanh hay cãi vã. Đám cưới vui vẻ, an toàn quan trọng hơn một mốc giờ.